DİRİLİĞİN VE ERKEN UYANIŞIN SEMBOLÜ "HOROZ"

FOÇAGÜNDEM - İsmini Fok balığından alan Foça'nın sembollerinden bir diğeri de diriliğin ve erken uyanışın sembolü olan Horoz'dur. Horoz sembolü, Phokaia'da tahta yontu olarak gemilerin baş tarafında, topraktan heykelcik olarak Halk Meclisi'nde, tapınaklarda ve agorada kullanılırdı.

Phokaia MÖ 6. yüzyılın ilk yarısında altın çağını yaşıyor, yine aynı yıllar Perslerin önlenemez yayılışına tanık oluyordu. Önünde hiçbir ordunun dayanamadığı Pers orduları, zenginliği ile göz dolduran Phokaia’yı kuşattılar. Kent, daha önceden 18 - 20 metrelik surlarla çevrilmişti ancak hiçbir sur Persleri durduracak kadar güçlü değildi. Phokaialılar, daha fazla direnç gösteremeyeceklerini anladılar ve teslim olmadan önce Pers kralından bir gece süre istediler. Pers Kralı Harpagos bu teklifi kabul etti. Gece sabaha döndüğünde Persler kente girdi, ancak etrafta kimseyi bulamadılar. Köle olmaktansa yurtsuz kalmayı tercih eden Foçalılar, değerli eşyalarını da gemilere yükleyerek çoktan denize açılmışlardı. Kürekli gemilerle yapılan bu yolculukta her geminin önünde tahta yontudan horoz bulunuyordu.

Yaman denizciler olan Phokaialılar, gemileriyle birçok yere ulaşıp liman kentleri ve yerleşim birimleri kurdular. Bugün Fransa'nın en büyük ikinci kenti olan Marsilya da bu kenlerden biridir. Marsilya Limanı’nda bulunan bir pirinç plakada, "Bu şehir, MÖ 600 yılında Anadolu’dan gelen Phokaialılar tarafından kurulmuştur" yazar. Fransız kamuoyunda Marsilya’dan hâlâ "La Ville Phocéenne " yani "Foçalı Şehir" olarak söz edilir.

Horoz simgesi de bu şekilde Foça'dan Marsilya'ya kadar uzanmıştır ve Marsilya'nın simgesi haline gelir. Gal Horozu olarak da bilinen bu horoz sembolü zamanla tüm Fransa'ya yayılır. 1789 yılındaki Fransız İhtilali'nden sonra ise iyice benimsenir. İhtilal sırasında Marsilyalılar, ellerinde üzerinde horoz simgesi bulunan bayraklar taşıyarak marşlar söyler. Bu sırada, bayrakların üzerindeki horoz sembollerini çok beğenen ihtilalciler, bunu kendilerine de sembol olarak seçer. Böylece, Eski Foçalılar için diriliş, uyanış ve gücün sembolü olan horoz, Fransa'nın da simgesi haline gelir.Halen Fransız milli takımının armasında da horoz figürü yer almaktadır. 

KAYNAK : İzmir Kültür ve Turizm Dergisi